Dünyayı Sarsan Çevre Felaketleri
Her yıl 5 Haziran’da 'Dünya Çevre Günü' kutlanır. 5-11 Haziran da Çevre Haftası’dır. Dünyada doğal kaynakların özenli ve dikkatli bir şekilde kullanılması, kirletilmemesi gerektiği, gerekçeleriyle anlatılır.
Çevre felaketleri; doğadaki unsurlara dolaylı ya da dolaysız olarak insan eliyle verilen zararlar ve bu zararlara bağlı olarak gelişen çevre sorunlarına denir.
İnsanların dünyaya verdikleri en büyük zararlar; en büyük 10 çevre felaketiyle özetlenebilir:
ÇERNOBİL
Tarihin en büyük nükleer santral felaketi olan Çernobil sızıntısı 26 Nisan 1986’ da gerçekleşmişti. Rusya ve Ukrayna’nın dışında, aralarında Türkiye’nin de bulunduğu tüm Karadeniz ülkelerini etkileyen felaketin kötü etkileri yıllarca sürdü!
BHOPAL
2 Aralık 1984 gecesi Hindistan’ da Union Carbide adlı zirai ilaç fabrikasındaki kaza sonucunda 45 ton zehirli atık çevreye yayıldı. Birkaç saat içeresinde binlerce insan öldü. Toplamda 15000 insan hayatını kaybetti.
KUVEYT PETROL YANGINLARI
Körfez Savaşı’nı kazanamayacağını anlayan Saddam Hüseyin, Kuveyt petrollerini kimsenin kullanmasını istemedi ve petrol çukurlarını ateşe verdi. Alevler 7 ay boyunca sönmedi.
LOVE CANAL ATIKLARI
1940_ 50 arasında, Amerika’da Niagara Şelalesi yakınlarındaki Love Canal kasabasına gömülen endüstriyel atıklar, 1970’lerde evlerin bahçelerinde yüzeye çıkmaya başladı. 1978’de bölgenin yaşamaya uygun olmadığına karar veren hükümet, kasabayı boşalttı. Yüzlerce kişi evlerinden oldu.
EXXON VALDEZ PETROL SIZINTISI
24 Mart 1989’da Exxon Valdez adlı petrol tankeri, Alaska’nın Prince William Sound bölgesi kıyılarında karaya oturdu. Çevreye yayılan 10,8 milyon galon petrol 11.000 insanı bölgeyi terk etmeye zorladı.
TOKAİMURA NÜKLEER SANTRAL KAZASI
30 Eylül 1999’da Japonya’nın en büyük nükleer felaketi yaşandı. Uranyumu karıştırırken hata yapan 3 mühendisten birisi anında öldü. Birkaç dakika içeresinde diğer mühendislerin mideleri bulanmaya başladı, daha sonra elleri ve yüzleri kızardı ve kısa bir süre sonra öldüler.
ARAL GÖLÜ
Orta Asya’da bir gemi mezarlığı var. Bir zamanlar Özbekistan ve Kazakistan arasında uzanan Aral Gölü, Sovyet rejiminin gölün kaynaklarını engelleyen projeleri nedeniyle, yüzde 90 oranında kurudu. Şimdi gölün yerinde tuz ve kum yatağı var ve fırtınalarla çevreye zarar veriyor.
SEVESO PATLAMASI
1976’da İtalya’nın Seveso kasabasındaki bir kimya şirketindeki patlamanın ardından, çevreye bir dioksit bulutu yayıldı. Önce hayvanlar ölmeye başladı. Birkaç hafta sonra kasaba boşaltıldı. Bugün felaketin olduğu yerde bir park bulunuyor.
MİNAMATA HASTALIĞI
Japonya’nın Minamata körfezini kirleten Chisso Corp adlı plastik şirketi sebebiyle bölgede yaşayan kediler garip davranmaya başladı. Kedilerin anlamsız hareketlerine “Kedi dansı hastalığı” adını takan bölge halkı, daha sonra hastalıktan etkilenmeye başladı. Hastalık konuşma bozukluğu, motor faaliyetlerinin aksaması ve uzuvların kontrol edilememesi gibi semptomlarla ortaya çıkıyor.
THREE MİLE ISLAND NÜKLEER SANTRALİ
Amerika’daki Harrisburg’da gerçekleşen kazada Three Mile Island nükleer santralinin bir bölümü eridi. Olay Amerika’nın en büyük nükleer felaketi olarak bilinse de kimse hayatını kaybetmedi ve santral hala çalışıyor.
Yaşanmış ve ağır bedeller ödenmiş bunca felakete rağmen insanlık ders almış mıdır derseniz; Bence hiç almamış! Birçok batılı ülke, nükleer santrallerin kullanımına son verip, rüzgar ve güneş enerjisine dönerken, hala nükleer santral yapımında ısrarcı olanların, dünyayı sarsan bu felaketlerin bir gün tekrar yaşanabileceği riskini göz ardı etmeleri, insanı üzüyor! Gelecekte dünya çocuklarına temiz bir çevre bırakmanın sorumluluğu hepimizin omuzlarındadır.